Nulinspectie van stellingen: wanneer nodig en wat is het verschil met de periodieke keuring?

De naam zegt het al: een nulinspectie is de meting op nul, het startpunt. Ze bevestigt dat de stelling in orde is opgeleverd voordat er last op komt en dient later als vergelijkingsbasis voor elke volgende keuring.

Is een nulinspectie verplicht?

Het woord nulinspectie staat niet in de wet. De verplichting om een stelling voor het eerste gebruik te laten keuren wel. Artikel 7.4a van het Arbobesluit bepaalt dat een arbeidsmiddel waarvan de veiligheid afhangt van de wijze van installatie, na de installatie en voor de eerste ingebruikname wordt gekeurd op juiste installatie en goed en veilig functioneren (lid 1), en opnieuw na elke montage op een nieuwe locatie of plek (lid 2). Arboportaal, de informatiesite van de Rijksoverheid, licht toe dat bij die keuring wordt beoordeeld of het arbeidsmiddel op de goede manier is geïnstalleerd.

Bij een magazijnstelling hangt de veiligheid in hoge mate af van de opbouw: de juiste onderdelen, liggers die goed zijn ingehaakt en geborgd, schoren op de juiste plek en een correcte verankering in de vloer. Daarom gaan wij ervan uit dat een stelling onder deze bepaling valt. De wet noemt stellingen niet apart en gebruikt het woord nulinspectie niet; in de markt is nulinspectie of nulkeuring de gangbare naam voor deze keuring voor ingebruikname.

Nulkeuring en periodieke keuring naast elkaar

De frequentie van de periodieke keuring hangt volgens Arboportaal af van het type arbeidsmiddel en de intensiteit van het gebruik. Bij intensief gebruik, zoals in grote distributiecentra met veel heftruckverkeer, is twee keer per jaar in de praktijk verstandig. Dat laatste is praktijkadvies, geen wettelijke eis.

Wanneer is een nulinspectie aan de orde?

• Direct na installatie van een nieuwe stelling, om opbouw en verankering te bevestigen voordat er last op komt.
• Na een verhuizing of het opnieuw opbouwen van een bestaande stelling, ook binnen dezelfde hal. Het Arbobesluit spreekt van montage op een nieuwe locatie of een nieuwe plek.
• Na het opbouwen van gebruikte of overgenomen stellingen. Voor de wet maakt het niet uit of de onderdelen nieuw of tweedehands zijn.
• Bij oplevering door een leverancier of montagebedrijf, als onafhankelijke controle van het geleverde werk.

Wordt een bestaande stelling op dezelfde plek omgebouwd, bijvoorbeeld door liggers te verhangen of niveaus toe te voegen, dan noemt artikel 7.4a, lid 4, veranderingen aan het arbeidsmiddel als aanleiding voor een nieuwe keuring. In de praktijk heeft die keuring veel weg van een nulinspectie, omdat opnieuw wordt beoordeeld of de nieuwe opbouw klopt en past bij de belastinggegevens.

Wat wordt bij een nulinspectie beoordeeld?

Bij een nieuwe stelling gaat het niet om gebruiksschade, maar om de vraag of de stelling is gebouwd zoals bedoeld. Een deskundige let onder meer op de volgende punten. De concrete eisen per onderdeel volgen uit de montage-instructies en belastinggegevens van de fabrikant en uit NEN-EN 15635; de normtekst is een betaald document en citeren wij niet.

1. Komt de opbouw overeen met de tekening en de belastinggegevens: aantal niveaus, liggerhoogtes, typen staanders en liggers?
2. Zijn alle liggers goed ingehaakt en voorzien van borging?
3. Zijn de schoren en eventuele koppelingen tussen secties aanwezig en correct geplaatst?
4. Zijn alle voetplaten verankerd volgens de opgave van de fabrikant, en staat de stelling niet zichtbaar uit het lood?
5. Hangt er een leesbaar belastingbord dat past bij deze opstelling?
6. Is er aanrijdbeveiliging waar dat in de opzet is voorzien, bijvoorbeeld op hoeken en bij doorgangen?
7. Zijn de onderdelen onbeschadigd? Ook nieuwe onderdelen kunnen tijdens transport of montage beschadigd raken.

Wat levert een nulinspectie op?

Een nulinspectie voorkomt dat opbouwfouten pas jaren later opvallen. Ontbrekende ankers, ontbrekende borgpennen of een ontbrekend belastingbord komen meteen aan het licht, op het moment dat ze nog eenvoudig te verhelpen zijn en voordat er last op de stelling staat. Daarnaast heeft u een gedocumenteerd startpunt: bij een latere periodieke keuring is dan duidelijk welke afwijkingen tijdens het gebruik zijn ontstaan en welke er vanaf het begin al waren.

Laat de nulinspectie bij voorkeur uitvoeren door een andere partij dan de monteur. Dat is geen wettelijke eis, maar wel praktijkadvies: zo wordt het montagewerk beoordeeld door iemand zonder belang bij de uitkomst.

Bewaren en vervolg

Bewaar het rapport van de nulinspectie samen met de tekening, de belastinggegevens en de montage-instructies in het dossier van de stelling. Artikel 7.4a, lid 6, vraagt dat de schriftelijke bewijsstukken van uitgevoerde keuringen op de arbeidsplaats aanwezig zijn en op verzoek aan de toezichthouder worden getoond. Bij een volgende verhuizing of ombouw begint de cyclus opnieuw: na de nieuwe montage volgt weer een keuring voor ingebruikname.